کالای وارداتی را با دلار قیمت‌گذاری کنیم یا درهم، لیر و یوان؟

کالای وارداتی را با کدام نرخ قیمت‌گذاری کنیم؟ جواب کوتاه: با همان ارزی که فروشندهٔ خارجی به شما قیمت داده است. اگر نمی‌دانید، دلار امن‌ترین معیار است؛ درهم امارات تقریباً همان نتیجهٔ دلار را می‌دهد، ولی لیر ترکیه و یوان چین می‌توانند عدد کاملاً متفاوتی بدهند.

در راهنمای محاسبه قیمت روز کالا با نرخ دلار فرمول قیمت جایگزینی را توضیح داده‌ایم: قیمت خرید × (نرخ امروز ÷ نرخ روز خرید). این نوشته یک قدم جلوتر می‌رود و نشان می‌دهد انتخاب «نرخِ کدام ارز» چقدر در جواب اثر دارد. عددها از آرشیو روزانهٔ نرخ‌سنج و نرخ بازار آزاد تهران به تومان است.

یک خرید، پنج جواب

فرض کنید کالایی را ۱۵ فروردین ۱۴۰۳ به ده میلیون تومان خریده‌اید و می‌خواهید بدانید ۱۲ مهر ۱۴۰۵ چقدر می‌ارزد. بسته به اینکه کدام ارز را معیار بگیرید، جواب این می‌شود:

فاصلهٔ بالاترین و پایین‌ترین جواب بیش از ۱۸ میلیون تومان روی یک خرید ده میلیونی است. پس «با ارز حساب کردم» کافی نیست؛ باید معلوم باشد با کدام ارز.

درهم امارات: تقریباً همان دلار

درهم امارات به دلار آمریکا قفل است و هر دلار حدود ۳٫۶۷ درهم می‌ماند. در بازار تهران هم همین دیده می‌شود: نسبت دلار به درهم در هفت سال گذشته بین ۳٫۴ و ۳٫۷ بوده و از ۱۴۰۰ به بعد تقریباً ثابت مانده است.

نتیجهٔ عملی: برای کالایی که از دبی آمده، دلار و درهم تقریباً یک جواب می‌دهند. اگر فاکتور خریدتان درهمی است با درهم حساب کنید تا دقیق‌تر باشد؛ اگر نه، دلار کافی است. آرشیو روزانه: قیمت درهم امارات.

لیر ترکیه: معیاری که گمراه می‌کند

لیر در این سال‌ها خودش در برابر دلار ضعیف شده است. در فروردین ۱۳۹۹ هر دلار حدود ۶ لیر بود و در مهر ۱۴۰۵ حدود ۴۸ لیر. برای همین لیر در بازار تهران خیلی کمتر از دلار بالا رفته و حتی در بعضی سال‌ها پایین آمده است.

اگر کالای ترک را با نرخ لیر به‌روز کنید، قیمت جایگزینی را کمتر از واقع می‌بینید؛ چون تولیدکنندهٔ ترک هم قیمت لیری خودش را با تورم ترکیه بالا برده است. بیشتر صادرکننده‌های ترکیه به دلار یا یورو قیمت می‌دهند. لیر را فقط وقتی معیار بگیرید که فاکتور خریدتان واقعاً لیری بوده و خرید بعدی را هم با همان قیمت لیری می‌توانید انجام دهید. آرشیو روزانه: قیمت لیر ترکیه.

یوان چین: نزدیک به دلار، با کمی فاصله

یوان به دلار قفل نیست ولی در بازهٔ باریکی حرکت می‌کند؛ هر دلار در این هفت سال بین ۶٫۳ و ۷٫۳ یوان بوده است. در مثال بالا یوان حدود ۸ درصد بیشتر از دلار بالا رفته، چون در این دوره یوان در برابر دلار قوی‌تر شده است.

برای کالایی که مستقیم از چین و با پیش‌فاکتور یوانی خریده‌اید، یوان معیار دقیق‌تری است. اگر از واسطه در دبی خریده‌اید یا پیش‌فاکتور دلاری بوده، دلار را نگه دارید. آرشیو روزانه: قیمت یوان چین.

کدام معیار برای کدام کالا

قاعدهٔ ساده: معیار را همان ارزی بگیرید که خرید بعدی‌تان با آن انجام می‌شود. هدف قیمت جایگزینی این است که با پول فروش بتوانید همان کالا را دوباره بخرید.

وقتی یک کالا به دو نرخ بسته است

بعضی کالاها ترکیبی‌اند: بدنه وارداتی است ولی مونتاژ، بسته‌بندی و حمل داخلی انجام می‌شود. برای این‌ها دو راه دارید:

هزینهٔ ثابت را جدا کنید. کرایهٔ حمل و بسته‌بندی را از قیمت خرید کم کنید، بقیه را با نرخ ارز به‌روز کنید و در آخر هزینهٔ ثابت امروز را دوباره اضافه کنید.

ضریب بازار بگذارید. قیمت واقعی امروز یک کالای مشابه را در بازار ببینید و فاصله‌اش با برآورد ارزی را به درصد حساب کنید. همان درصد را برای بقیهٔ کالاهای آن گروه به کار ببرید.

هر دو کار در قیمت‌گذاری گروهی نرخ‌سنج برای یک فهرست کامل انجام می‌شود، و نرخ لحظه‌ای همهٔ این ارزها در صفحهٔ نرخ امروز هست. فهرست راهنماهای دیگر فروشگاه را در صفحهٔ ابزار آلات ببینید.

برای تبدیل سریع یک مبلغ از مبدل ارز استفاده کنید، و اگر می‌خواهید ببینید همهٔ ارزها، طلا و سکه بین دو تاریخ دلخواه هر کدام چقدر رشد کرده‌اند، صفحهٔ مقایسهٔ رشد معیارها همان جدول بالا را برای هر بازه‌ای می‌سازد.

پرسش‌های پرتکرار

کالای وارداتی را با دلار قیمت‌گذاری کنیم یا درهم؟

فرقی نمی‌کند. درهم امارات به دلار قفل است و هر دلار حدود ۳٫۶۷ درهم می‌ماند، پس هر دو معیار تقریباً یک قیمت جایگزینی می‌دهند. اگر فاکتور خرید درهمی دارید با درهم حساب کنید، وگرنه دلار کافی است.

چرا قیمت‌گذاری با لیر ترکیه عدد کمتری می‌دهد؟

چون لیر در برابر دلار ضعیف شده است. از فروردین ۱۴۰۳ تا مهر ۱۴۰۵ دلار در بازار تهران حدود ۴٫۲ برابر و لیر حدود ۲٫۷ برابر شده است. تولیدکنندهٔ ترک قیمت لیری‌اش را با تورم بالا برده، پس نرخ لیر به‌تنهایی قیمت جایگزینی را کمتر از واقع نشان می‌دهد.

برای کالای چینی یوان بهتر است یا دلار؟

اگر مستقیم از چین و با پیش‌فاکتور یوانی خریده‌اید یوان دقیق‌تر است. اگر از واسطه خریده‌اید یا پیش‌فاکتور دلاری بوده، دلار را معیار بگیرید. از فروردین ۱۴۰۳ تا مهر ۱۴۰۵ یوان حدود ۸ درصد بیشتر از دلار بالا رفته است.

اگر ندانم کالا با چه ارزی وارد شده چه کنم؟

دلار را معیار بگیرید. بیشتر کالاهای وارداتی در بازار ایران با دلار قیمت می‌خورند و درهم هم همان نتیجه را می‌دهد. بعد قیمت واقعی یک کالای مشابه را در بازار ببینید و اگر فاصله داشت، آن را به‌صورت ضریب بازار اعمال کنید.

می‌شود یک کالا را با ترکیب دو ارز قیمت‌گذاری کرد؟

بله. اگر بخشی از هزینهٔ کالا به یک نرخ و بخش دیگر به نرخ دیگری بسته است، هر بخش را با نرخ خودش به‌روز کنید و جمع بزنید. در پنل نرخ‌سنج برای هر کالا می‌شود معیار دوم با سهم درصدی و هزینهٔ ثابت تعریف کرد.

نرخ درهم، لیر و یوان روزهای گذشته را از کجا پیدا کنم؟

آرشیو روزانهٔ نرخ‌سنج نرخ پایانی هر روز کاری را دارد: درهم و یورو از ۱۳۹۱، یوان و لیر از ۱۳۹۳ و دلار از ۱۳۹۰. کافی است در ماشین‌حساب تاریخ خرید را بدهید تا نرخ همان روز خودکار پیدا شود.

این عددها قیمت قطعی کالا هستند؟

نه. قیمت جایگزینی برآوردی بر پایهٔ نرخ ارز است. قیمت واقعی هر کالا به حمل، گمرک، عرضه و تقاضا و برند هم بستگی دارد و باید با قیمت بازار همان کالا سنجیده شود.