صفحه برش و سایش
«اتوماتیک پمپ آب چیست؟» جوابِ کوتاه: اتوماتیک پمپ قطعه‌ای است که روی خروجیِ پمپ بسته می‌شود و پمپ را با باز شدنِ شیر روشن و با بسته شدنِ آن خاموش می‌کند. دو نوع دارد: «ست کنترل» که الکترونیکی است و فشار و جریانِ آب را با هم می‌سنجد، و «کلید اتوماتیکِ فشاری» که مکانیکی است و همراهِ منبعِ تحتِ فشار کار می‌کند. ست کنترل علاوه بر این، پمپ را هنگامِ بی‌آبی خاموش می‌کند تا نسوزد.
این قطعه‌ها در دستهٔ پمپ آب اتوماتیک فهرست شده‌اند.
ست کنترل چطور کار می‌کند؟
- شیر باز می‌شود و فشارِ لوله می‌افتد. وقتی فشار از «فشارِ استارت» پایین‌تر برود، ست کنترل پمپ را روشن می‌کند.
- تا وقتی آب در جریان است، پمپ روشن می‌ماند. حسگرِ جریان عبورِ آب را تشخیص می‌دهد.
- شیر بسته می‌شود و جریان می‌ایستد. ست کنترل چند ثانیه صبر می‌کند و پمپ را خاموش می‌کند.
- اگر پمپ روشن باشد ولی آبی عبور نکند (مخزنِ خالی یا قطعیِ آب)، آن را بی‌آبی تشخیص می‌دهد، پمپ را خاموش می‌کند و چراغِ خطا روشن می‌شود.
همین مرحلهٔ چهارم بزرگ‌ترین مزیتِ ست کنترل است: پمپی که خشک کار کند در چند دقیقه آب‌بندش می‌سوزد.
ست کنترل یا کلید اتوماتیک با منبع؟
| ویژگی | ست کنترلِ الکترونیکی | کلید اتوماتیکِ فشاری + منبعِ تحتِ فشار |
|---|---|---|
| مبنای کار | فشار و جریان | فقط فشار (قطع و وصل در دو فشارِ تنظیمی) |
| محافظت در برابرِ بی‌آبی | دارد | ندارد، مگر با قطعهٔ جدا |
| جای لازم | کم؛ مستقیم روی پمپ | منبع جا می‌گیرد |
| مصرفِ خیلی کم (چکه، تصفیهٔ آب) | پمپ مدام روشن و خاموش می‌شود | منبع جبران می‌کند و پمپ دیرتر روشن می‌شود |
| یکنواختیِ فشار | تا وقتی شیر باز است پمپ پیوسته کار می‌کند | فشار بینِ دو حد بالا و پایین می‌رود |
برای واحدِ مسکونیِ معمولی ست کنترل ساده‌تر و ایمن‌تر است. اگر مصرف‌کنندهٔ کم‌جریان دارید یا لوله‌کشی نشتیِ ریز دارد، منبعِ تحتِ فشار جلوی روشن و خاموش شدنِ پیاپی را می‌گیرد.
پیچِ پشتِ اتوماتیک پمپ برای چیست؟
این پیچ «فشارِ استارت» را تنظیم می‌کند؛ یعنی فشاری که اگر لوله از آن پایین‌تر برود پمپ روشن می‌شود. در بیشترِ مدل‌ها این فشار بینِ حدودِ ۱٫۵ تا ۳ بار تنظیم می‌شود و بعضی مدل‌ها فشارِ ثابت دارند و پیچ ندارند.
دو قاعده را رعایت کنید. اول: ارتفاعِ بالاترین شیر از ست کنترل باید کمتر از فشارِ استارت باشد (هر بار حدودِ ۱۰ متر ارتفاعِ آب است؛ با استارتِ ۱٫۵ بار، بالاترین شیر باید کمتر از ۱۵ متر بالاتر باشد)، وگرنه پمپ هیچ‌وقت روشن نمی‌شود. دوم: حداکثرِ فشارِ پمپ باید دست‌کم حدودِ یک بار از فشارِ استارت بیشتر باشد، وگرنه پمپ خاموش نمی‌شود.
نکاتِ نصب
- ست کنترل را عمودی و در جهتِ فلشِ روی بدنه ببندید؛ ورودی پایین و خروجی بالا.
- بینِ پمپ و ست کنترل شیر یا انشعاب نگذارید.
- پیش از اولین استارت پمپ را هواگیری و پر از آب کنید.
- جریانِ پمپ از آمپرِ مجازِ ست کنترل بیشتر نباشد. برای پمپِ بزرگ‌تر، ست کنترل باید به کنتاکتور فرمان بدهد نه مستقیم به موتور.
- اتصالِ ارت را وصل کنید و ست کنترل را زیرِ پاششِ مستقیمِ آب نگذارید؛ درجهٔ حفاظتِ بدنه محدود است.
- سوپاپِ یک‌طرفهٔ جدا بعد از ست کنترل نبندید؛ خودِ ست کنترل سوپاپ دارد و سوپاپِ دوم تشخیصِ فشار را به هم می‌زند.
عیب‌یابیِ سریع
| نشانه | علتِ محتمل |
|---|---|
| پمپ مدام روشن و خاموش می‌شود | نشتی یا چکه در لوله‌کشی، فلاش‌تانکِ خراب، سوپاپِ داخلیِ کثیف |
| پمپ خاموش نمی‌شود | فشارِ پمپ به حدِ لازم نمی‌رسد، نشتیِ بزرگ، حسگرِ جریان گیر کرده |
| پمپ روشن نمی‌شود | ارتفاعِ شیر بیشتر از فشارِ استارت است، برق نمی‌رسد، حالتِ خطای بی‌آبی فعال است |
| چراغِ خطا روشن است | آب نرسیده؛ بعد از برگشتنِ آب دکمهٔ ری‌ست را بزنید |
اتوماتیک پمپ در فروشگاه
| محصول | مشخصاتِ اعلام‌شده |
|---|---|
| ست کنترل وینسنت مدل DSK-8.2 | حداکثر فشار ۱۰ بار، حداکثر جریان ۱۰ آمپر، ۲۲۰ ولت، دمای آب تا ۶۰ درجه، IP54 |
| اتوماتیک پمپ شیمجه مدل PS-07 | کنترلِ الکترونیکی با تشخیصِ جریان و محافظتِ خشک‌کار |
۱۰ آمپر در برقِ تک‌فاز یعنی پمپ‌های خانگیِ رایج را پوشش می‌دهد؛ جریانِ دقیقِ پمپ را از پلاکِ خودش بخوانید.
پرسش‌های پرتکرار دربارهٔ اتوماتیک پمپ آب
اتوماتیک پمپ آب چگونه کار می‌کند؟
با افتِ فشار پس از باز شدنِ شیر پمپ را روشن می‌کند و با ایستادنِ جریانِ آب، چند ثانیه بعد آن را خاموش می‌کند.
ست کنترل با کلید اتوماتیک چه فرقی دارد؟
ست کنترل الکترونیکی است، جریان را هم می‌سنجد و محافظتِ بی‌آبی دارد. کلید اتوماتیک مکانیکی است، فقط فشار را می‌سنجد و با منبعِ تحتِ فشار کار می‌کند.
چرا پمپ با اتوماتیک مدام روشن و خاموش می‌شود؟
تقریباً همیشه به‌خاطرِ نشتیِ ریز در لوله‌کشی یا شیر و فلاش‌تانک است. همهٔ شیرها را ببندید؛ اگر پمپ باز هم روشن شد، نشتی دارید.
ست کنترل برای پمپِ یک اسب مناسب است؟
پمپِ یک اسبِ تک‌فاز حدودِ ۵ تا ۷ آمپر می‌کشد و ست کنترلِ ۱۰ آمپری آن را پوشش می‌دهد؛ عددِ پلاکِ پمپ را ملاک بگیرید.
ست کنترل با منبعِ تحتِ فشار هم بسته می‌شود؟
بله؛ یک منبعِ کوچک بعد از ست کنترل ضربهٔ قوچ را می‌گیرد و جلوی استارتِ پیاپی در مصرفِ کم را می‌گیرد.
ست کنترلِ «بدونِ درجه» یعنی چه؟
یعنی مانومتر روی بدنه ندارد. کارِ کنترل همان است، ولی فشارِ خط را نمی‌توانید از روی آن بخوانید.
اتوماتیک پمپ برق مصرف می‌کند؟
مصرفِ خودِ قطعه ناچیز است. با خاموش کردنِ به‌موقعِ پمپ، مصرفِ برقِ کل را کم می‌کند.
راهنماهای مرتبط
برای توانِ پمپ هر اسب بخار چند وات است، برای واحدِ فشار هر بار چند psi است، برای خواندنِ فشارِ خط مانومتر چیست و برای کدِ IP54 درجه حفاظت IP را ببینید. همهٔ راهنماها در صفحهٔ ابزار آلات جمع شده‌اند.