تراز بنایی بخرم یا تراز لیزری؟ مقایسه و آزمون دقت تراز

«تراز بنایی بخرم یا تراز لیزری؟» جوابِ کوتاه: ترازِ حبابی برای کنترلِ یک ردیف آجر، یک قفسه یا یک قاب کافی و بی‌رقیب است؛ ترازِ لیزری وقتی لازم می‌شود که بخواهید یک خطِ افقی یا عمودی را روی چند دیوار یا کلِ اتاق منتقل کنید، مثلاً برای کابینت، کاشی‌کاری، کناف و سقفِ کاذب. بیشترِ استادکارها هر دو را دارند؛ لیزر جای ترازِ دستی را نمی‌گیرد.

همهٔ مدل‌ها در دستهٔ تراز و گروهِ ابزارآلات دقیق و اندازه‌گیری فهرست شده‌اند.

تراز حبابی در برابر تراز لیزری

اگر کارتان «یک قطعه» است، ترازِ حبابی. اگر کارتان «یک خط در کلِ اتاق» است، ترازِ لیزری.

ترازِ حبابی چطور کار می‌کند؟

داخلِ هر شیشهٔ تراز مایعی با یک حبابِ هوا است. شیشه کمی قوس دارد و حباب همیشه به بالاترین نقطهٔ آن می‌رود. وقتی تراز افقی باشد، حباب دقیقاً بینِ دو خطِ وسط می‌نشیند. معمولاً سه شیشه وجود دارد: یکی برای افقی، یکی برای عمودی (شاقول) و گاهی یکی برای زاویهٔ ۴۵ درجه.

چطور دقتِ تراز را امتحان کنم؟ آزمونِ ۱۸۰ درجه

1. تراز را روی یک سطحِ تقریباً صاف بگذارید و جای دو سرِ آن را با مداد علامت بزنید.
2. محلِ حباب را نسبت به خطوط به خاطر بسپارید.
3. تراز را ۱۸۰ درجه بچرخانید و دقیقاً روی همان علامت‌ها بگذارید.
4. اگر حباب در همان فاصله از خطوط ایستاد، تراز سالم است. اگر به طرفِ دیگر رفت، تراز خطا دارد.

همین آزمون را برای شیشهٔ عمودی کنارِ یک ستون یا چارچوب انجام دهید. ترازی که از دست افتاده یا بدنه‌اش خم شده، ممکن است ظاهرِ سالم داشته باشد اما در این آزمون رد شود.

ترازِ لیزری؛ چه چیزی را بررسی کنم؟

• خود‌ترازی (Self-leveling): دستگاه در محدودهٔ چند درجه، معمولاً حدودِ ۳ تا ۴ درجه، خودش را تراز می‌کند. اگر بیشتر کج باشد، خط چشمک می‌زند.
• قفلِ پاندول: برای حمل باید قفل شود؛ حملِ دستگاهِ قفل‌نشده پاندول را آسیب می‌زند.
• رنگِ لیزر: لیزرِ سبز در نورِ روز برای چشم بسیار پررنگ‌تر از قرمز دیده می‌شود؛ قرمز ارزان‌تر است و باتری کمتری مصرف می‌کند.
• تعدادِ خطوط: دو خطِ صلیبی (یک افقی، یک عمودی) برای بیشترِ کارهای داخلی کافی است؛ مدل‌های ۳۶۰ درجه خط را دورِ کلِ اتاق می‌کشند.
• رزوهٔ سه‌پایه: پایهٔ استانداردِ دوربین یا سه‌پایهٔ مخصوص، ارتفاع دادن را ساده می‌کند.

اشتباه‌های رایج با تراز

• گذاشتنِ تراز روی سطحِ ناصاف یا ذره‌ای ملات که یک سرش را بالا نگه می‌دارد.
• ضربهٔ مستقیم با ماله یا چکش روی تراز برای جا انداختنِ آجر؛ بدنهٔ آلومینیومی خم و شیشه جابه‌جا می‌شود.
• نگاه کردن از زاویه: حباب را روبه‌رو و هم‌ترازِ چشم بخوانید.
• اعتماد به ترازِ کوتاه روی طولِ زیاد: ترازِ ۲۰ سانتی روی دیوارِ ۳ متری خطا را جمع می‌کند؛ ترازِ بلندتر یا شمشهٔ صاف زیرِ تراز بگذارید.

ترازهای موجود در فروشگاه

همهٔ مدل‌ها در تراز (7 کالا) آمده‌اند.

برای نصب صاف طبقه با بست گونیا، بست گونیا را ببینید.

گونیای ترازدار و روش امتحان درستی گونیا در انواع گونیا آمده است.

پرسش‌های پرتکرار دربارهٔ تراز

تراز بنایی بهتر است یا تراز لیزری؟

برای کنترلِ یک قطعه یا یک ردیف آجر ترازِ حبابی بهتر و ساده‌تر است؛ برای انتقالِ یک خطِ افقی یا عمودی به کلِ اتاق، مثلاً در کابینت و کاشی، ترازِ لیزری.

تراز لیزری چیست؟

دستگاهی که با پرتوِ لیزر خطِ افقی و عمودیِ دقیق روی دیوارها و کف می‌تاباند و معمولاً خودش را در محدودهٔ چند درجه تراز می‌کند.

چطور بفهمم تراز خراب است؟

تراز را روی سطحی بگذارید، جای حباب را ببینید، ۱۸۰ درجه بچرخانید و در همان نقطه بگذارید. اگر حباب در همان فاصله از خطوط نماند، تراز خطا دارد.

لیزر سبز بهتر است یا قرمز؟

لیزرِ سبز در نورِ روز پررنگ‌تر دیده می‌شود و برای فضاهای روشن بهتر است؛ لیزرِ قرمز ارزان‌تر است و مصرفِ باتریِ کمتری دارد.

دقت 0.5 میلی‌متر روی تراز یعنی چه؟

یعنی خطای تراز در هر متر طول حداکثر حدودِ نیم میلی‌متر است. برای بیشترِ کارهای بنایی و نصب دقتِ خوبی است.

چه طولی از تراز بخرم؟

۲۰ تا ۴۰ سانتی‌متر برای نصبِ قاب، قفسه و جعبه‌ابزار؛ ۶۰ سانتی‌متر تا ۱ متر برای آجرچینی و چارچوب؛ و بلندتر برای کنترلِ دیوار و کف.

خرید تراز از جهان‌خواهان

ترازهای حبابی و لیزری در تراز فهرست شده‌اند. راهنماهای مرتبط: متر چند متری بخرم، ابزار لازم برای بنایی و گرد بر چیست. همهٔ راهنماها در ابزار آلات است.